03
N, Lip

Przerażający rządowy i dający nadzieję senacki projekt nowelizacji ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych

Rządowy projekt nowelizacji przepisów spółdzielczych to spektakularna manifestacja skuteczności lobby prezesów spółdzielni i ich wpływu na obecnych rządzących.

Gdyby forsowany rządowy projekt wszedł w życie to cofnąłby nas do standardów PRL, umocnił i zabetonował nieusuwalność i bezkarność prezesów. Wytworzyłby odrębny od standardów demokratycznych porządek prawny, w którym - parafrazując absolutystycznego Ludwika XIV - prezesi mówiliby: "spółdzielnia to my, to nasza prywatna własność".

Przewodnim narzędziem realizującym projekt spółdzielczego powrotu do PRL jest zmarginalizowanie poprzez prawny klucz "o ile statut spółdzielni nie stanowi inaczej" rangi ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych na rzecz pierwszeństwa tworzenia w zapisach statutowych indywidualnych, pozustawowych i jak należy przypuszczać też niekonstytucyjnych rozwiązań gwarantujących prezesom - jak w średniowieczu władcom feudalnym - uprawnienia do indywidualnego kreowania porządku prawnego niezależnego od standardów państwa demokratycznego.

Przykłady:

„1. Jeżeli statut tak stanowi, w przypadku gdy liczba członków spółdzielni mieszkaniowej przekroczy 500, walne zgromadzenie spółdzielni mieszkaniowej może być podzielone na części.” - czyli to prezesi spółdzielni będą wyłącznie decydować o sposobie przeprowadzania wyborów!

"14. Jeżeli statut tak stanowi, głosowanie nad uchwałami objętymi porządkiem obrad walnego zgromadzenia, poza głosowaniem na walnym zgromadzeniu, może odbywać się również przy pomocy środków bezpośredniego porozumiewania się na odległość. W takim wypadku zasady i tryb oddawania głosów określa statut."; - czyli to wyłącznie prezesi rozstrzygną o metodach głosowania!

"Art. 8 4 . 1. Członków zarządu spółdzielni, w tym prezesa i jego zastępców, wybiera i odwołuje walne zgromadzenie, chyba że statut stanowi inaczej." - czyli to prezesi określą jak mają być wybierani!

"6. Jeżeli statut tak stanowi, w określonych w nim przypadkach członków zarządu, w tym prezesa i jego zastępców, może odwołać także rada nadzorcza." - czyli tylko prezesi ustalą kto może ich odwoływać!

„3. O ile statut spółdzielni nie stanowi inaczej, spółdzielnia prowadzi stronę internetową, na której udostępnia swój statut, regulaminy, uchwały i protokoły obrad organów spółdzielni, protokoły lustracji, roczne sprawozdania finansowe, a także zawiadomienie, o którym mowa w art. 8 3 ust. 6.” - jak Państwo myślicie co prezesi zdecydują w temacie obowiązku prowadzenia stron internetowych i publikacji dokumentów..?

Całkowicie odmienny, rewolucyjny w stosunku do wylobbowanego przez prezesów sejmowego projektu, jest projekt senacki wprowadzający np. tajne i bezpośrednie wybory. Postulat ten - jeśli wszedłby w życie - będzie oznaczał koniec epoki niepodzielnej władzy prezesów. Wolne i demokratyczne wybory w spółdzielniach umożliwiłyby odrodzenie i odbudowę polskiej spółdzielczości i utorowały drogę do oczekiwanego społecznie taniego budownictwa mieszkaniowego.

Kluczowym punktem senackiego projektu jest zapis:

„Art. 8 4 . 1. Jeżeli liczba członków spółdzielni przekroczy 500, prezesa zarządu, członków zarządu oraz członków rady nadzorczej wybiera się w wyborach tajnych, bezpośrednich, wyznaczanych na dzień wolny od pracy, spośród nieograniczonej liczby kandydatów." - jeśli prawo to zostałoby uchwalone oznaczałoby najprawdopodobniej koniec mafii spółdzielczych, koniec systemowego okradania i eksploatowania zrzeszonych.

Naszym postulatem z petycji odnoszącym się do wyborów było: objęcie spółdzielczych wyborów przepisami z rozdziału XXXI Kodeksu karnego. W spółdzielniach powyżej 500 członków walne zgromadzenia zastąpione wyborami i głosowaniami w trybie ustawy Kodeks wyborczy - gdyż ludność spółdzielni to w zdecydowanej większości niezamożna grupa obywateli niezdolna organizacyjnie i finansowo do prowadzenia kampanii wyborczych, zasługująca - jak reszta Polaków - na prawo korzystania z formuły wyborów stosowanej dla samorządu i parlamentu.

W obecnym stanie prawnym w spółdzielniach nie ma możliwości budowania tanich mieszkań ani nawet wdrażania rozwiązań pozwalających na oszczędność energii czy zmniejszanie energochłonności budynków. Teraz, a w szczególności po ewentualnej sejmowej nowelizacji, w spółdzielniach nie będzie szans na wprowadzenie na oczekiwaną skalę fotowoltaiki, pomp ciepła czy geotermii - z generalnego powodu: prezesom nie pasuje obniżanie kosztów budynków i opłat czynszowych, gdyż zmniejszyłby się strumień miesięcznych zaliczek czynszowych. Optymalne jest - w rozumieniu interesu prezesów - by zawsze było drogo. Dlaczego? Np. wpływy z zaliczek na ogrzewanie w miesiącach niegrzewczych w wielkich spółdzielniach idą w miliony złotych. Z zasobnego koryta obficie korzystają np. powiązane z prezesami firmy od pseudorozliczeń kosztów ogrzewania przy pomocy tzw. podzielników ciepła. Jeszcze gorzej jest z wydatkami remontowymi. Aktualnie wydatki te - dzięki niezwykle korzystnemu dla prezesów prawu - nie podlegają praktycznie żadnej realnej kontroli. Skutek? Praktycznie każda inwestycja prezesów jest droższa od realizowanych rynkowo i zarazem niższej jakości. Co prawda pranie pieniędzy czynszowych przez wydatki remontowe zostało nieco przystopowane przez ustawowy dostęp do faktur i umów (do czasu uchwalenia tego przepisu prezesi posuwali się do księgowania fikcyjnych faktur na nieprzeprowadzone w rzeczywistości roboty), ale nadal zawyżenie cen o 40 czy 50 procent pozostaje normą i jest całkowicie bezkarne wskutek funkcjonowania art. 3 prawa spółdzielczego.

Zobacz jak prezesi nie dbają o zarządzane mienie: https://slonecznystok.pl/spoldzielczosc/poznaj-patologie/postkomunistyczna-spoldzielnia-zima-zimno-i-drogo-latem-goraco-i-drogo.html
Geneza i mechanizmy korupcji w postkomunistycznej spółdzielczości: https://slonecznystok.pl/popularne/geneza-i-mechanizmy-korupcji-w-postkomunistycznej-spoldzielczosci.html

Powyżej w plikach pdf oba projekty, a poniżej nasze postulaty zreformowania spółdzielczości mieszkaniowej.
Tutaj komentarz do kwietniowego gowinowego projektu ustawy: https://slonecznystok.pl/spoldzielczosc/opinie/antyspoldzielczy-i-antypanstwowy-projekt-prawdopodobnie-autorstwa-prezesow-firmowany-przez-ministerstwo-gowina.html

Zakres reformy spółdzielczości mieszkaniowej postulowany przez stowarzyszenia mieszkańców:

1. Zapewnienie wolnych i demokratycznych wyborów do organów spółdzielni (wybór członków zarządu i rady nadzorczej) oraz praworządnego głosowania uchwał na walnych zgromadzeniach z wprowadzeniem kworum w sprawach dotyczących zbywania nieruchomości. Objęcie spółdzielczych wyborów przepisami z rozdziału XXXI Kodeksu karnego. W spółdzielniach powyżej 500 członków walne zgromadzenia zastąpione wyborami i głosowaniami w trybie ustawy Kodeks wyborczy.

Obecnie zarządy większości spółdzielczych molochów są praktycznie nieusuwalne mimo wielu nadużyć, a majątek spółdzielców wyjęty spod jakiejkolwiek demokratycznej i skutecznej kontroli.

2. Udzielanie pełnomocnictw do głosowań tylko w obrębie członków rodziny i tylko w formie notarialnej.

Dzisiaj pełnomocnictwa można udzielić każdemu, co skrzętnie wykorzystują władze spółdzielni mieszkaniowych, wysyłając – tak jak to się dzieje od lat – na walne swoich pracowników, tym razem w charakterze pełnomocników członków.

3. Wzmocnienie praw właścicieli do udziału w zarządzaniu na poziomie nieruchomości (egzekwowanie tego prawa) – decyzje finansowe, zatwierdzanie czynności przekraczających tzw. zwykły zarząd w formie uchwał, odrębnie dla każdej nieruchomości, zatwierdzanych większością głosów właścicieli.

Wiele zarządów spółdzielczych molochów bojkotuje wprowadzone w 2017 roku przepisy nowelizacji ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych i nie organizuje zebrań na poziomie nieruchomości celem chociażby ustalenia wysokości comiesięcznych opłat (takie prawo już od kilku lat obowiązuje i nie jest przestrzegane!).

4. Przekształcenie we własność lokatorskich i własnościowych tytułów do lokali wszystkim, którzy spłacili koszty budowy – przeniesienie własności realizowane poprzez założenie księgi wieczystej na podstawie zaświadczenia ze spółdzielni.

Dzisiaj za przekształcenie trzeba zapłacić notariuszowi.

5. Ustawowe uproszczenie procedury podziału nieruchomości wielobudynkowych na nieruchomości jednobudynkowe. Po przekroczeniu progu 20% liczonego udziałami właściciele mogą podjąć uchwałę o podziale nieruchomości.

Przed laty zarządy spółdzielni celowo wydzielały nieruchomości wielobudynkowe przy przenoszeniu własności lokali by utrudnić lub uniemożliwić właścicielom mieszkań ewentualną zmianę zarządcy i oddzielenie się od spółdzielni-molocha poprzez utworzenie wspólnoty mieszkaniowej. Ułatwienie tworzenia nieruchomości jednobudynkowych i dopuszczenie możliwości łatwiejszego wyboru zarządcy polepszy jakość zarządzania w spółdzielniach oraz przyczyni się do obniżenia opłat.

6. Ustawowe uregulowanie stanu prawnego gruntów pod budynkami spółdzielczymi tak, aby spółdzielnie mogły otrzymać w uproszczonym trybie własność gruntów z obowiązkiem przeniesienia praw własności udziałów w gruncie i lokali w tych budynkach na wszystkich uprawnionych.

7. Umożliwienie każdemu uprawnionemu spółdzielcy pełnego wglądu do dokumentacji spółdzielni oraz zaostrzenie sankcji za blokowanie dostępu do dokumentów. Blokowanie wglądu powinno być przestępstwem – a nie wykroczeniem – i podlegać regulacjom Kodeksu karnego– a nie przepisom o wykroczeniach.

Obecne kary są śmiesznie niskie, a sprawy karne za odmowę udostępnienia dokumentu toczą się z udziałem sterowanych przez prezesów szeregowych pracowników, którzy dostają pełnomocnictwa od prezesa do odmowy wydania dokumentów. Efekt – prezesi są bezkarni. Dzisiaj spółdzielcy nie mają dostępu do większości dokumentów księgowych. Innych dokumentów (uchwał, umów, protokołów) też często nie dostają, bo – zdaniem prezesów – mogłoby to naruszać interesy… spółdzielców, a więc ich samych!?

8. Członkowie spółdzielni z mocy ustawy ze statusem strony i pokrzywdzonego w sprawach karnych dotyczących wyrządzenia szkody w majątku zrzeszonych i mieniu spółdzielni.

Dzisiaj pokrzywdzone spółdzielnie (czyli członkowie spółdzielni) mogą być reprezentowane tylko przez ich władze – te same władze, których działania i nadużycia są przedmiotem danego postępowania.

9. Wprowadzenie zapisów o odpowiedzialności karnej i finansowej dla członków zarządów i rad nadzorczych za naruszanie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, niegospodarność oraz działanie na szkodę zrzeszonych. Osoby skazane za nieprzestrzeganie przepisów nie mogą być zatrudnione w spółdzielni i pełnić w nich żadnych funkcji.

Dzisiaj prezesi są zatrudnieni na umowach o pracę – ich teoretyczna odpowiedzialność ogranicza się do 3-krotności miesięcznego wynagrodzenia za pracę. Karnie też odpowiadają tylko teoretycznie i jedynie w razie wyrządzenia szkody powyżej 200 tys. zł. Za mniejszą szkodę nikt nie odpowiada. Poza tym przez to, że są praktycznie nieusuwalni, spółdzielnia jako osoba prawna nie ma możliwości działania – prezes działając w imieniu spółdzielni nie pozwie przecież siebie samego jako osoby fizycznej. Nie zrobi tego także poddana mu rada nadzorcza.

10. Objęcie spółdzielni powyżej 500 członków Prawem zamówień publicznych.

Spółdzielnie to często budżet powiatowego miasta – jednak bez jakiegokolwiek nadzoru. Wprowadzenie obowiązku stosowania systemu przetargowego ograniczy proceder ustawiania zakupów oraz korupcję przy realizacji spółdzielczych zamówień.

11. Badanie rocznych sprawozdań finansowych spółdzielni przez niezależny organ.

Spółdzielnie mieszkaniowe przez lata były uważane za jednostki gospodarujące mieniem społecznym, podobnie jak samorządy. Tak jak to jest w gminie czy w powiecie mienie spółdzielni nie jest mieniem kilku, kilkunastu czy nawet kilkuset osób, ale często tysięcy ludzi. Budżet też porównywalny do budżetu samorządu. Różnica jest tylko taka, że spółdzielni nikt nie kontroluje.

12. Powierzenie lustracji spółdzielni organowi będącemu autentyczną reprezentacją spółdzielców – a nie prezesów (zbadanie możliwości przywrócenia kontrolowania spółdzielni przez NIK). Lustracja na wniosek zrzeszonych, likwidacja pseudokontroli organizowanych przez związki rewizyjne skupiające prezesów SM.

NIK do 1995 roku kontrolował spółdzielczość. Dlaczego to zostało zniesione? Negatywne skutki tej zmiany ponosimy do dziś. Uzasadnienie, że jest to majątek prywatny nie polega na prawdzie. Spółdzielcze molochy powstały przecież w dużej mierze za pieniądze publiczne, chociażby w formie dofinansowania do kosztów budowy mieszkań lokatorskich.

13. Niewprowadzenie podatku katastralnego w spółdzielniach mieszkaniowych.

Apelujemy o wyłączenie spółdzielczości mieszkaniowej z podatku katastralnego. Ewentualne wprowadzenie tej daniny szczególnie silnie zagraża osobom niezamożnym, młodym rodzinom oraz emerytom i rencistom, którzy nie będą w stanie podołać horrendalnym opłatom naliczanym od wartości nieruchomości.

Uzasadnienie

Jest nas kilka milionów. Mimo zmian ustrojowych i gospodarczych po 1989 roku wciąż egzystujemy w pseudospółdzielczości wyrosłej z PRL.

Postkomunistyczne molochy są spółdzielniami jedynie z nazwy. W rzeczywistości to rodzaj przedsiębiorstw klastrowych, w których człowiek-spółdzielca stał się przedmiotem eksploatacji a jego mienie obszarem zorganizowanego przemysłowego wyzysku.

W obecnym porządku pozostajemy ludźmi drugiej kategorii, pozbawionymi podstawowych praw przysługujących nam w spółdzielczych zrzeszeniach. Nie mamy realnych możliwości decydowania o zarządzaniu, nie mamy prawa do demokratycznych wyborów, pozbawiono nas skutecznej ochrony przed przestępczością w spółdzielniach.

Wywodzący się z PRL pseudospółdzielczy autorytarny system godzi w nasze fundamentalne dobra. Jest rażącym zaprzeczeniem idei i wartości prawdziwej spółdzielczości rozumianej jako demokratycznie kierowane zrzeszenia działające na rzecz swoich członków.

Dlatego apelujemy o prawdziwą odnowę polskiej spółdzielczości i kompleksową reformę poprzez uchwalenie całkowicie nowej ustawy obejmującej spółdzielczość mieszkaniową.

Dotąd w pełni nie skorzystaliśmy z demokratycznych przemian, jakie dokonały się w Polsce i w dalszym ciągu to prezesi spółdzielni zarządzają naszą własnością wbrew naszej woli.

Apelujemy o zakończenie dyskryminacji, o przyznanie nam – milionom Polaków, mieszkańcom osiedli zarządzanych przez spółdzielnie zniewolonym w postkomunistycznej spółdzielczości – najzwyklejszej podmiotowości.

Chcemy być wolni. Chcemy realnie decydować o naszym majątku. Chcemy korzystać z praw i ochrony przysługującej każdemu właścicielowi.

Dlatego przyszedł czas na zmiany – na to, aby spółdzielcy byli podmiotami w spółdzielniach, a nie przedmiotami, czy co gorsza, niewolnikami.

Uzdrowienie funkcjonowania polskich spółdzielni polepszy sytuację ekonomiczną milionów rodzin oraz odblokuje długo oczekiwany rozwój taniego budownictwa mieszkaniowego.

 

Pin It

Komentarze   

0 #7 Maria 2022-04-18 17:49
Spółdzielnie mieszkaniowe to spuścizna po PRL-lu. Nie pozwolić im prowadzić działalności gospodarczej a wyłącznie zarządzać budynkami. Niezbędny jest przepis umożliwiający powstanie wspólnoty mieszkaniowej już przy przekroczeniu 50% właścicieli posiadających odrębną własność.
Cytować
0 #6 Zmieńmy to ! 2022-03-17 14:35
U nas w polsce "C" prezes zarabia ok 35 000 zł miesięcznie + dwóch zastępców za kilkanaście tysięcy. A całą robotę zwala na kilku pracowników za najniższą krajową. Radę nadzorczą to on wybiera sobie sam(tych samych na zmianę). Żeby zrobić pokazówkę przed ludźmi wszystko jedzie na kredytach. Część pracowników to jego rodzina która robi tyle samo co on. Regulamin wynagrodzeń istnieje tylko na papierze. Wykonawców do robót budowlanych wybiera sobie sam. Sam decyduje gdzie kupować materiały. Nawet jak przegra sprawę w sądzie to i tak ludzie zapłacą.
Od Kremla niewiele się różni.
Takie mamy prawo. A ludzie płacą. Wierzą w propagandę którą kreuje sam w swojej TV.
Cytować
+1 #5 Aga 2022-01-10 14:05
Panie Alojzy ma Pan rację, członkowie nie dbają o swój majątek i nie interesują się finansami. Odp.dla "Walczmy"- zysk sp-nie jest dzielony przez WZ czyli członków, jeśli chcą dawać do kieszeni zarządu to muszą za tym zagłosować. Co do postulatu nr 11 -jak każda firma, jeśli sp-nia spełni warunki określone w ustawie o rachunkowości ma obowiązek zlecić badanie
Cytować
0 #4 Alojzy 2021-12-30 13:11
Jestem pradziadkiem i teraz mogę być ,,odważnym". Pracowałem w SM na dz. Krowodrza w m.Kraków i to co wiem i widziałem nie jednego mieszkańca by doprowadziła o zawał. Byłem światkiem jak zdefraudowano składki, opłaty mieszkańców. SM to enklawy dla ,,kolesiostwa" w takim stanie że pracownicy w Zarządach MUSZĄ milczeć. Czy jest mi teraz WSTYD?, nie!, od 4 lat mam ,,zasłużoną,, wysoką emeryturę i ... obwiniam tylko CZŁONKÓW SM, że się godzą na takie traktowanie.
Cytować
-1 #3 Walczmy 2021-12-23 20:55
Najlepszym rozwiązaniem wydaje się rozwiązywanie spółdzielni na walnych zgromadzeniach. Niektóre spółdzielnie posiadają pokaźny majątek nieruchomy, który generuje potężne przychody. W przypadku zakładania wspólnot zmniejsza się liczba członków spółdzielni, ale majątek nieruchomy dalej generuje strumienie dla kliki ze spółdzielni. Zarządom wręcz zależy na tym, aby członków było jak najmniej, a najlepiej żeby członkami spółdzielni byli tylko członkowie zarządu, rady nadzorczej. Wtedy - nawet gdyby nie "zarządzali" żadną nieruchomością (lub np. tylko jedną) - setki tysięcy złotych miesięcznie mogłyby być przeznaczane jedynie na ich pensje. Moim zdaniem spółdzielczość nie jest zła - ale pod dobrym zarządem, transparentna, rzeczywiście w interesie członków. Obecnie przychody z działalności pozostałej (nieGZM) idą do kieszeni zarządów itd., natomiast ludzie i tak płacą "eksploatację", a mogliby - na zasadach gospodarności - tymi przychodami utrzymywać nieruchomości.
Cytować
0 #2 Bożena 2021-12-19 12:59
Walczymy Panie Waldemarze tylko jak z mafią walczyć?!
Cytować
+1 #1 waldemar 2021-12-11 13:08
Bardzo dobre ujęcie poważnego problemu. Co za ludzie są w tym ministerstwie, że proponują takie wazeliniarstwo prezesom. Miało być zgodnie ze słowami prezesa prezesów ale też to olał, nas olał taki z niego prezes. WALCZYMY
Cytować

Dodaj komentarz

Kod antyspamowy
Odśwież

Używamy cookies 🍪
Klikając przycisk "OK" wyrażasz zgodę na przechowywanie na urządzeniu, z którego korzystasz tzw. plików cookies oraz na przetwarzanie danych osobowych pozostawionych w czasie korzystania z serwisu SlonecznyStok.pl.